زهرا داوودآبادی: از دار قالـی تا پرورش شتر‌مـرغ

صدای شانه‌ زدن دار قالی از کودکی با او همراه بوده است، کسی که امروز با آموزش قالی‌بافی برای زنان دیگری هم اشتغال ایجاد کرده است. اما تمام فعالیت‌های او محدود به این هم نیست، در کنار کارگاه قالی‌بافی او مزرعه پرورش شترمرغ را هم هدایت می‌کرد. زهرا داوودآبادی نام این کارآفرین است. 

در داوودآباد، شهر امروز و روستای دیروزی متولد شده و تا نوجوانی در آنجا به‌سر برده، جایی که قالی‌بافی هنر مردمان آن است. از مادرش قالی بافتن را آموخته است و زیر چراغ‌های گردسوز خودش هم بر قالی شانه زده است: «صدای شانه‌هایی که مادرم و دیگر زنان روستا بر دار می‌کوبیدند لالایی کودکانه‌ای بود که با آن به خواب می‌رفتیم و شعرهایی که زمزمه می‌کردند صدایی بود که با آن از خواب بیدار می‌شدیم. فرش‌هایی که در قدیم بافته می‌شدند اکثرا ۱۲متری بودند؛ فرش‌های اصیلی که به خرسک معروف بودند و در سایه همکاری زنان روستا خیلی سریع بافته می‌شدند چون همه برای بافت یک فرش دست‌به‌دست هم می‌دادند تا نهایتا یک قالی طی ۳‌ماه بافته و بریده شود.»

زهرا داود آبادی بانوی کار آفرین

در ۱۴ سالگی ازدواج کرد و با همسرش به اراک مهاجرت کرد، دو فرزند پسر به دنیا آورد، در آنجا به کلاس‌های آموزش فنی و حرفه‌ای رفت و با همکاران آینده‌اش، ارغوان امینی و سمیرا جعفری همان‌جا آشنا شد: «بعد از آنکه امینی و جعفری پای کار آمدند، برای شروع، ۲ دار قالی را برپا کردیم. یک روز برای اطلاع از طرح‌های مورد پسند بازار در بخش تابلوفرش به شرکت فرش اراک مراجعه کردیم که این مراجعه فتح باب کارآفرینی ما در حوزه تولید فرش شد.» 

در سال ۹۰ حضورش در شرکت فرش باعث شد بتواند دوره آموزشی در روستای داوودآباد با حضور ۴۰ زن برگزار کند گرچه که این اتفاق باعث شکست نخستینش شد، زیرا کیفیت کار‌ها آنطور نبود که فرش‌ها را بتوانند عرضه کنند: «‌وقتی فرش‌ها بافته شد بخش قابل‌توجهی از آن‌ها قابل عرضه در بازار نبود. گرچه می‌توانستیم طبق قوانین کاری که در حوزه تولید فرش است به بافندگان فرش‌های اینچنینی حق‌الزحمه‌ای پرداخت نکنیم اما وضعیت اقتصادی نامناسب اکثر این بافنده‌ها، ما را از عمل به این ماده قانونی کارمان باز داشت؛ تصمیمی که خسارت زیادی به بدنه مجموعه در شروع کار زد اما تجربه خوبی شد» 

شکست او را مایوس نکرد که از پای بنشیند، برخاست و در نمایشگاه فرش تهران شرکت کرد، متوجه شد که میل خریداران به فرش‌های سنتی بیشتر از تابلوفرش‌هایی‌ست که در بازار وجود دارند، فرش‌هایی که بافندگان سنتی تبحر خاصی در بافت آن‌ها دارند. 

زهرا داود آبادی بانوی کار آفرین

این‌بار توجه به کیفیت، مواد اولیه و طرح‌های جذاب از تحولی بزرگ در زندگی شغلی او خبر می‌داد: «تعداد بافندگان را در داوودآباد کم کردیم، به‌طوری که الان ۲۰ بافنده ثابت در این شهر داریم و به جای آن، ۳۰ دار جدید در جلایر شازند برپا کردیم. کیفیت فرش‌های تولیدی آنقدر خوب است که توانست جایی برای خود در بازارهای جهانی پیدا کند. از آنجا که خودمان به تنهایی توان حضور در بازارهای جهانی را نداریم در قالب یک تفاهمنامه، فرش‌های تولیدشده در کارگاه ما توسط یک شرکت دیگر به کشورهای مالزی و ایالات متحده صادر می‌شود» 

همانطور که در ابتدای داستان خانم داوودآبادی گفتیم کار او منحصر به قالی‌بافی نیست. او در کنار آن فعالیت، به پرورش ش‌تر مرغ هم می‌پردازد. ورودش به این عرصه را اتفاقی می‌خواند و می‌گوید: «شنیده بودیم در یکی از روستاهای اطراف داوودآباد، اهالی روستا به‌کار پرورش شترمرغ مشغولند. تنها هدفمان از رفتن به آن روستا دیدن شترمرغ‌ها از نزدیک بود اما در راه بازگشت تصمیم گرفتیم ما هم آن کار را انجام دهیم، بماند که در این کار با سختی‌های زیادی مواجه شدیم، وقتی برای تهیه ملزومات پرورش شترمرغ مراجعه می‌کردیم مرد‌ها با لحنی خیلی بد می‌گفتند که شما خانم‌ها بروید کار خودتان را بکنید! چه‌کار به ما دارید که وارد این بخش می‌شوید؟» 

373392.jpg

گرچه که روستاییان دیگر این ایده را از آن‌ها می‌گیرند و زمینه شکست آن‌ها را فراهم می‌کنند اما داوودآبادی معتقد است که تجربه در هر کار حرف اول را می‌زند. ما در شروع کار نمی‌دانستیم شترمرغ حیوانی است با قلب ضعیف که با کوچک‌ترین صدایی ایست قلبی می‌کند. توجه به همین نکته کوچک کافی بود تا ما هرگز محیط روستا را برای پرورش این پرنده درنظر نگیریم. از سوی دیگر افزایش تعداد شترمرغ‌ها برابر با افزایش بیماری بین آن‌ها و در‌‌نهایت تلف شدن شترمرغ‌ها شد.» 

به جای تولید این سه زن وارد بخش عرضه محصولات شدند و توانستند تا با موفقیت در حوزه بازاریابی و فروش محصولات تولیدی از شترمرغ شکست خود را جبران کنند. 

او می‌گوید: «تولید فرش از کارهای مورد علاقه من است؛ کاری که آن را با عشق انجام می‌دهم و معتقدم فرشی که با عشق بافته شود تفاوت زیادی دارد با فرشی که از روی نیاز بافته می‌شود. هدف اصلی من در کنار توسعه کار، احیای فرش دستباف منطقه بود؛ فرشی که روزگاری برای خود جایگاه ویژه‌ای در بازار فرش کشور داشت.»

زهرا داود آبادی بانوی کار آفرین

دانش‌آموختگان توانا می‌گویند

دید کلی من نسبت به منفعل بودن به اصلاح قوانین حقوق زنان در زمان پابرجایی جمهوری اسلامی کاملاً عوض شد، و حقیقتاً از یک فرد کاملاً منفعل که فقط در انتظار تغییر رژیم بود تا خواسته های زنان تحقق یابد، به فردی باانگیزه در این راه برای تحقق این آرزوها حتی در این زمان تبدیل شدم.
- ندا، فارغ التحصیل دوره حمایت از حقوق زنان در ایران

پیوند با توانا

RSS
از اخبار جدید بر روی سایت توانا مطلع شوید
Facebook
ما را در فیس بوک دنبال کنید
Twitter
به توانا در توییتر بپیوندید
کانال توانا در یوتوب را مشاهده کنید
Google+
به توانا در گوگل پلاس بپیوندید