اعدام کودکان؛ نقض فاحش حقوق بشر در ایران

از سال ۱۳۹۹ تا نیمه سال ۱۴۰۰، دست‌کم هفت حکم اعدام برای کودک-متهمان صادر شده که شش مورد از آن‌ها به اجرا در آمده است. البته آمار این دست اعدام‌ها بسیار بیش‌تر از این تخمین زده می‌شود؛ چون نهادها و مقامات جمهوری اسلامی تمام تلاش خود را برای مخفی‌کردن آمار واقعی اعدام‌ها می‌کنند.

آنچه می‌شنوید یکی از قسمت‌های مجموعه «فریاد داد» است.

 
 

باز هم انتشار خبر اعدام یک کودک در تاریخ ۱۳تیرماه ۱۴۰۰ خبرساز شد: «به گزارش سازمان حقوق بشری هرانا حکم اعدام بهاء‌الدین قاسم‌زاده، کودک‌-مجرم متهم به ارتکاب به قتل، با وجود هشدار و درخواست عفو بین‌الملل برای توقف فوری اجرای حکم، درحالی صورت گرفت که او هنگام ارتکاب به جرم، ۱۷ساله بود.»

جمهوری اسلامی ایران یدِ طولایی در اعدام کودکان و نوجوانان دارد. در گزارشی که بنیاد عبدالرحمن برومند ارائه کرده است، پس از انقلاب اسلامی سران جمهوری اسلامی نظام حقوقی-قضایی ایران را به طور کامل تغییر دادند و با وجود اعتراضات گسترده فعالان مدنی و حقوقدانان، در قوانین مربوطه سن رشد و مسئولیت کیفری را به طرز عجیبی کاهش دادند و سن مجازات کیفری را به ۱۵ سال برای پسران و ۹ سال برای دختران رساندن؛ امری که پیامدهای مرگباری را برای متهمان زیر ۱۸ سال به همراه آورد.

به استناد این گزارش که در سال ۱۳۹۸ منتشر شده است، این تغییر قانون به صدور و اجرای مجازات اعدام برای بیش از ۵۰۰ کودک منجر شده و رسما در بیش از چهار دهه حیات جمهوری اسلامی، سایه وحشت بر سر کودکان ایران انداخته است.

طبق آمار ارائه‌شده توسط خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، از سال ۱۳۹۹ تا اکنون که در تیر ۱۴۰۰ به سر می‌بریم، حدود ۷ حکم اعدام برای کودک-متهمان صادر شده که ۶ مورد از آن‌ها به اجرا درآمده است. البته آمار کودکان اعدام‌شده بسیار بیش‌تر از این تخمین زده می‌شود؛ به این دلیل که نهادها و مقامات جمهوری اسلامی تمام تلاش خود را می‌کنند تا تعداد واقعی اعدام‌ها را مخفی نگه دارند!

سازمان عفو بین‌الملل با برشمردن ده‌ها مورد اعدام کودکان در ایران، جمهوری اسلامی را ناقض تعهدات بین‌المللی می‌داند. این در حالی ست که جمهوری اسلامی دو دهه است که کنوانسیون حقوق کودک را امضا کرده، اما در عمل تعهداتش را زیرپا می‌گذارد. بند پنجم از ماده‌ شش میثاق بین‌المللی حقوق مدنی وسیاسی، صدور اعدام برای افراد زیر ۱۸ سال را ممنوع کرده است. همچنین طبق ماده ۳۷ آیین‌نامه حقوق کودک، مجازات اعدام یا حبس ابد بدون امکان آزادی، نباید در مورد جرم‌هایی که اشخاص زیر ۱۸ سال مرتکب می‌شوند، اعمال شود.

در مهرماه ۱۳۸۷ حکومت ایران اعلام کرد که بخشنامه قضایی منع اعدام کودکان زیر ۱۸ سال، شامل بخش بزرگی از نوجوان‌هایی که در انتظار اعدام هستند، نمی‌شود! حسین ذبحی، معاون قضایی وقت دادستان کل کشور، طی مصاحبه‌ای با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت: «بخشنامه قضایی یادشده تنها شامل مواردی می‌شود که در ارتباط با مواد مخدر دستگیر شده‌اند و قاضی نمی‌تواند احکام قاتلین را کاهش بدهد.» در گذشته نیز مقام‌های جمهوری اسلامی، اعدام برخی نوجوان‌ها را تحت عناوین مختلفی توجیه کردند. از جمله این‌که گفتند آن‌ها در هنگام اعدام، بالای ۱۸ سال داشتند یا این‌که اعدام افرادی که مرتکب قتل شدند، اعدام نیست؛ بلکه اجرای حق قصاص برای بازماندگان قربانی است.

در مرداد ماه سال ۱۳۸۷ بخشنامه قضایی جمهوری اسلامی مبنی بر منع مجازات اعدام برای بزهکارانی که قبل از رسیدن به ۱۸ سالگی مرتکب جرم شده‌اند، مانند بمب صدا کرد. متاسفانه خوشحالی مدافعان حقوق بشر از بابت این بخشنامه، چندان طولی نکشید. چون مقامات قضایی جمهوری اسلامی اعلام کردند این بخشنامه شامل کودک-مجرمان محکوم به قصاص نمی‌شود و مجازات اعدام همچنان به قوت خود باقی است!

بسیاری از مدافعان سرشناس حقوق بشر معتقدند که بخشنامه قوه قضاییه یک بازی سیاسی بوده و بیش‌تر برای جلوگیری از صدور قطعنامه نقض حقوق بشر از سوی سازمان ملل متحد است. به نظر آن‌ها توقف مجازات اعدام، تنها زمانی یک سیاست جدی خواهد بود که قانون منع اعدام کودکان به تصویب مجلس و شورای نگهبان برسد و قضات هم ملزم به اجرای آن بشوند.

سازمان دیده‌بان حقوق بشر نیز از مقام‌های جمهوری اسلامی خواسته است تا زمانی که قانون‌گذاران این کشور لایحه منع تمام اعدام‌های مربوط به متهمان نوجوان را تصویب نکردند، مسئولانی که با نقض بخشنامه یادشده برای کودک-متهمان حکم اعدام صادر می‌کنند را تنبیه کند.

دیده‌بان حقوق بشر با مجازات اعدام، به دلیل ماهیت ظالمانه و غیرانسانی‌اش، تحت هر شرایطی مخالف است و معتقد است جمهوری اسلامی با اعمال مجازات مرگ برای کسانی که هنگام ارتکاب جرم کم‌تر از هجده سال داشتن، تعهدات واضح و مبرهنی که در راستای حقوق بشر دارد را به سُخره می‌گیرد.

عواملی مانند مشکلات خانوادگی، معضلات اجتماعی، فقر اقتصادی و همچنین کودک‌آزاری در بزهکاری کودکان بسیار موثر است اما جامعه‌ای که از یک ثبات اجتماعی برخوردار نباشد و مستمراً درگیر هرج‌و‌مرج‌های دائمی، بی‌نظمی‌هایی از قبیل اختلافات طبقاتی، وضع سکونتی ناپایدار، فراخوان جنگ، بالا‌بودن جمعیت و حتی آلودگی هوا باشد، بستر و زمینه مساعدی را برای ارتکاب جرم به‌ویژه در جوانان و نوجوانان فراهم می‌کند.

 

در اَپ توانا ببینید!

 

Twitter

علیرضا ادیانی، رییس سازمان عقیدتی سیاسی نیروی انتظامی می‌گوید که «سه ویژگی مهم سفره‌آرایی، خانه‌آرایی و خودآرایی بر… https://t.co/QH2vtGWedR
Tavaana (2 hours ago)
#شکیلا_منفرد، زندانی سیاسی که به اتهام‌های «فعالیت تبلیغی علیه نظام و توهین به مقدسات اسلام» در حال گذراندن ۴ سال و… https://t.co/hWAL8Id0aU
Tavaana (2 hours ago)
فرمانده بسیج: اقلیم کرمان خشک و کم بارش است اما بدین معنا نیست که ظرفیت حل این مشکل را نداریم. انتقال آب از دریای ع… https://t.co/cAyXMCBGA1
Tavaana (4 hours ago)
پاسخ پرسش‌ها و اعتراضات شهروندان در جمهوری اسلامی با بهترین رسم شکل ممکن! حکومتی که‌خود را حامی مستضعفین معرفی می‌… https://t.co/aIAeHjoQRS
Tavaana (4 hours ago)
خرداد گفتیم نزن، آبان گفتیم نزن، آذر است؛ می‌گوییم نزن رضا فیاضی،هنرمند مشهور و بازیگر تلویزیون و سینما در این وید… https://t.co/bFH187KFIH
Tavaana (4 hours ago)
RT @TavaanaTech: استوری اینستاگرام #مادران_آبان در حمایت از مردم معترض #اصفهان #پژمان_قلی_پور #پویا_بختیاری #نوید_بهبودی #وحید_دامور h…
Tavaana (5 hours ago)
خبرگزاری فارس برای توجیه سفر هیئت چهل نفره ایران به وین خبری درج کرده با این عنوان: هراس صهیونیست‌ها از حضور مقامات… https://t.co/X1EYLsrN5l
Tavaana (6 hours ago)
RT @RoyaBoroumand: Families of the victims of the flight #PS752 downing protest as some low level members of the armed forces are being tri…
Tavaana (14 hours ago)