فرهنگ سیاسی و سیاست خارجی؛ اصلاح یا انقلاب؟

 

از زمان مشروطه تا کنون، نقد فرهنگ سیاسی ایران، به رویکردها، باورها و احساساتی متمرکز بوده که فرایند سیاسی را در داخل کشور معنا و نظم می‌دهد و بسیار کمتر به پیش‌فرض‌ها و قاعده‌های پرداخته که بر رفتار سیستم سیاسی در خارج از مرزهای ایران حاکم است. به سخن دیگر، نقد فرهنگ سیاسی به نقادی مفاهیم و هنجارهایی که تصور ایرانیان را از ایران، جایگاه بایسته‌ی آن در منطقه و جهان و نوع روابط با همسایگان و کشورهای دوست و رقیب شکل می‌دهد، اعتنایی کمتر داشته است. از این رو، بارها دولت‌ها تغییر کرده‌اند، ولی شالوده‌ی بسیاری رهیافت‌ها و راهبردها و تصورها در سیاست خارجی ایران دگرگون نشده است؛ چه در میان عموم مردم چه در میان دولت‌مردان و تصمیم‌گیرندگان سیاسی.

همان‌گونه که دستیابی به آزادی، حقوق مدنی و نظام دموکراتیک پایدار نیازمند انقلابی در فرهنگ سیاسی جامعه‌ای است که قرن‌ها در سایه‌ی استبداد زیسته، بازی کردن نقش مثبت در برقراری امنیت و ثبات و صلح در منطقه نیز مقتضی تغییرهای بنیادی در فرهنگ سیاسی است. آن بخش از ایده‌ها و ایده‌آل‌ها که عمل حکومت یا سازمان‌های سیاسی و مدنی را در زمینه‌ی سیاست خارجی جهت می‌دهند هنوز به خوبی تحلیل نشده‌اند.  در سه گفتار می‌کوشیم پاسخی هرچند موقت و کوتاه برای این پرسش بیابیم که فرهنگ سیاسی - که حاصل تاریخ سیستم‌های سیاسی و تاریخ سیاست‌مردان و تاریخ سیاسی جامعه است و در رویدادهای عمومی و تجربه‌های شخصی افراد ریشه دارد - چگونه در شکل دادن سیاست خارجی ایران نقش داشته و این فرهنگ سیاسی تا چه اندازه بر اصول تعامل با جهان بیرون و تلاش برای دستیابی به صلح و ثبات و امنیت استوار است؟ آیا نیازمند اصلاح است یا انقلابی ناگزیر؟ 

مدرس این کلاس مهدی خلجی است. خلجی نویسنده و متخصص اسلام شیعه و سیاست داخلی ایران است.

 

در اَپ توانا ببینید!

 

Twitter

رئیس اداره عملیات زمینی سپاه سال گذشته در یک برنامه تلویزیونی از زندگی «چهار هزار» نفر از فرزندان مقامات جمهوری اسل… https://t.co/7GIls9sNU4
توانا Tavaana (1 hour ago)
توی‌پاچه‌کردن به شیوه آخوندها، از اسلام تا فوتبال عبدالرسول مرتضوی، زندان مرکزی اصفهان، ۵ آذر ۱۴۰۱ این سخنان عبدا… https://t.co/wXQtzYGJAK
توانا Tavaana (2 hours ago)
RT @hafezeh_tarikhi: مقایسه ماموران یگان ویژه و پلیس در جریان اعتراضات (شهریور- آذر ۱۴۰۱) و پس از برد تیم فوتبال مقابل ولز در جام جهانی (۴…
توانا Tavaana (3 hours ago)
اکرم خدابنده لو، کاپیتان تیم ملی تکواندوی زنان ایران با نوشتن متنی در اینستاگرام شخصی خود از تیم ملی خداحافظی کرد.… https://t.co/EA3mduXNCO
توانا Tavaana (3 hours ago)
RT @TavaanaTech: #هشدار اخیرا برخی از افراد سودجو و #کلاهبردار با سواستفاده از وضعیت این روزها، با ارسال پیام‌هایی با عنوان دریافت سهام عدا…
توانا Tavaana (11 hours ago)
یک ویدیوی زیبای هنری، با سرود آزادی، با مژده پیروزی به زودی پس از به ثمر رسیدن تلاش‌های مردم ایران و پیروزی انقلاب… https://t.co/ino7trechS
توانا Tavaana (11 hours ago)
شعارهای امشب مردم در ستارخان تهران: - تهران بشه کردستان، ایران میشه گلستان - از کردستان تا تهران جانم فدای ایران… https://t.co/JSVxRQszb6
توانا Tavaana (11 hours ago)
خانواده محترم بازداشتیها و یا جانباختگان، لطفا اجازه ندید با تهدید، تطمیع و … وضعیت عزیز شما مسکوت بمونه - این پیا… https://t.co/jDWrVi7vP9
توانا Tavaana (12 hours ago)