فرهنگ سیاسی و سیاست خارجی؛ اصلاح یا انقلاب؟

 

از زمان مشروطه تا کنون، نقد فرهنگ سیاسی ایران، به رویکردها، باورها و احساساتی متمرکز بوده که فرایند سیاسی را در داخل کشور معنا و نظم می‌دهد و بسیار کمتر به پیش‌فرض‌ها و قاعده‌های پرداخته که بر رفتار سیستم سیاسی در خارج از مرزهای ایران حاکم است. به سخن دیگر، نقد فرهنگ سیاسی به نقادی مفاهیم و هنجارهایی که تصور ایرانیان را از ایران، جایگاه بایسته‌ی آن در منطقه و جهان و نوع روابط با همسایگان و کشورهای دوست و رقیب شکل می‌دهد، اعتنایی کمتر داشته است. از این رو، بارها دولت‌ها تغییر کرده‌اند، ولی شالوده‌ی بسیاری رهیافت‌ها و راهبردها و تصورها در سیاست خارجی ایران دگرگون نشده است؛ چه در میان عموم مردم چه در میان دولت‌مردان و تصمیم‌گیرندگان سیاسی.

همان‌گونه که دستیابی به آزادی، حقوق مدنی و نظام دموکراتیک پایدار نیازمند انقلابی در فرهنگ سیاسی جامعه‌ای است که قرن‌ها در سایه‌ی استبداد زیسته، بازی کردن نقش مثبت در برقراری امنیت و ثبات و صلح در منطقه نیز مقتضی تغییرهای بنیادی در فرهنگ سیاسی است. آن بخش از ایده‌ها و ایده‌آل‌ها که عمل حکومت یا سازمان‌های سیاسی و مدنی را در زمینه‌ی سیاست خارجی جهت می‌دهند هنوز به خوبی تحلیل نشده‌اند.  در سه گفتار می‌کوشیم پاسخی هرچند موقت و کوتاه برای این پرسش بیابیم که فرهنگ سیاسی - که حاصل تاریخ سیستم‌های سیاسی و تاریخ سیاست‌مردان و تاریخ سیاسی جامعه است و در رویدادهای عمومی و تجربه‌های شخصی افراد ریشه دارد - چگونه در شکل دادن سیاست خارجی ایران نقش داشته و این فرهنگ سیاسی تا چه اندازه بر اصول تعامل با جهان بیرون و تلاش برای دستیابی به صلح و ثبات و امنیت استوار است؟ آیا نیازمند اصلاح است یا انقلابی ناگزیر؟ 

مدرس این کلاس مهدی خلجی است. خلجی نویسنده و متخصص اسلام شیعه و سیاست داخلی ایران است.

 

در اَپ توانا ببینید!

 

Twitter

نهم آبان ۱۳۹۱ بود که ستار بهشتی بازداشت شد، چهار روز بعد زیر شکنجه جان سپرد... مرتبط: ستار بهشتی اگر گمنام نبود، ز… https://t.co/296iH0Pt9T
Tavaana (1 hour ago)
یورش مکرر نیروهای سایبری جمهوری اسلامی به #اعدام_نکنید یکی از موضوعاتی که نیروهای #سایبری آن را بستری برای حمله ب… https://t.co/MVqau83RfF
Tavaana (2 hours ago)
فیلترینگ طرح از: بهنام محمدی https://t.co/QgeOWJLxiY #کارتون #فیلترنت #فیلترینگ https://t.co/a7TuvBa3XF
Tavaana (2 hours ago)
۵ نکته امنیتی در انتخاب رمز عبور استفاده از رمز عبور بدون درنظرگرفتن نکات امنیتی، حریم خصوصی و اطلاعات شما را در م… https://t.co/JVUqhRiLUY
Tavaana (3 hours ago)
بسیاری از کاربران امروز با هشتگ #کوروش_بزرگ درباره روز کوروش توئیت می کنند. برخی از کاربران نیز با مقایسه این دو تص… https://t.co/W0qj6QEiTv
Tavaana (4 hours ago)
RT @TavaanaTech: #فیلترینگ طرح از: بهنام محمدی https://t.co/cxJml5rm2C #کارتون #فیلترنت https://t.co/ITY2JIid4C
Tavaana (4 hours ago)
RT @TavaanaTech: یکی از اعصاب خورد کن ترین و البته شیرین ترین صداهای تاریخ ۲۹ اکتبر، روز جهانی #اینترنت! (دیجیاتو) https://t.co/OiNyVdoqbE
Tavaana (4 hours ago)
Such targeted hit pieces by those who pursue their partisan agenda under the guise of journalism cannot only be of… https://t.co/mzx5kT5VxJ
Tavaana (5 hours ago)