نامه منتشر نشده‌ای از فرزاد کمانگر خطاب به معشوقش

Farzad Kamangar sits amid a crowd of his students, green mountains in the background. 

فرزاد کمانگر فعال مدنی و معلم کرد ایرانی بود که به اتهام محاربه در سحرگاه یکشنبه ۱۹ اردیبهشت ۱۳۸۹ به همراه علی حیدریان، فرهاد وکیلی، شیرین علم‌هولی و مهدی اسلامیان در زندان اوین به دار آویخته شد. یونسکو در گزارشی که با موضوع فشار علیه فضاهای آموزشی تهیه شده بود به موضوع اعدام فرزاد کمانگر اشاره کرده است و هم‌چنین اتحادیه اروپا اعدام فرزاد کمانگر را محکوم کرده بود. او پیش از اعدام ۴ سال را در زندان گذراند.

فرزاد کمانگر چند ماه قبل در نامه‌ای به معشوقه‌اش به وصف حالات روحی خود و امیدهای خود برای آینده کردستان پرداخته است. او نوشته است: "باور کن برای من قطعەای است از این جهان، نمی خواهیم بە دور آن دیوار بکشیم یا آن را از این دنیا جدا بسازیم، اما آلام و دردهای بی شمار این مردم تعلق بە آنها را شیرین تر می کند."

 

نازنینم دوباره سلام

وقتی که از من پرسیدی چه آهنگی را دوست دارم تا برایم بنوازی، برای لحظەای ماندم، سکوت کردم، ذهنم را زیرورو کردم تا بتوانم آهنگی را که بتواند همه احساسم را بعد از ماهها دوری از تو نشان دهد به زبان بیاورم.

خواستم زیباترین و عاشقانەترین آهنگ را انتخاب نمایم. هنوز آهنگی را به زبان نیاوردە بودم، که تو آهنگ نازنین مریم را با زیبایی برایم نواختی، تا سیم های تلفن آن همه احساس و شور تو و آهنگ نازنین مریم را به قلبم برساند.

سوال تو و آهنگ نازنین مریم بهانەای شد برای نگارش این دل نوشته. نامەایی که می دانم بارها باز و بسته خواهد شد، ولی امیدوارم  در نهایت نفر آخری که آن را می خواند خودت باشی.

مهربانم؛ به هر آهنگی که فکر کردم، نشانی از چوبه دار، بوسه آخر، ظلم ظالم، ترکه بیداد، جور صیاد، اشک مادر را در خود داشت.

ترسیدم انگشتانت با لمس این همه واژەهای سرشار از درد، از نواختن بازایستد. به سراغ آهنگ های سرزمین مادری ام رفتم. دیدم در موسیقی ما نیز ردی از خون، بوی سرب، جای پوتین دیده می شود. باز ترسیدم که چشمانت بگرید و دستت را برای نواختن یاری ننماید.

تصمیم گرفتم به تو بگویم، خودت شعری بنویسی، آهنگی بسازیی یا ترانەایی؛ مالامال از امید. آهنگی که دزیده نخوانیمش، آهسته در دل زمزمەاش نکنیم، به خاطرش حبس نکشیم، آهنگی که با خواندنش چشمهای مان  پر اشک نشود و نگاهمان را به قاب عکس روی دیوار ندوزد و هق هق گریەیمان را سر ندهد. آهنگی که بتوانیم به دور آتش نوروز، دست در دست هم، با صدای بلند فریادش بکشیم، لبخند بزینم، برقصیم و بخوانیمش.

فقط فراموش نکن؛ نت آن را برای دخترکی بنویس که دوست دارد مادر را "دایه" بنویسد و زن را "ژن". ولی افسوس، افسوس نمی داند فردا در هنگامه مادر شدن، نطفه رحمش را به امید جنس اول بودن جستجو می کنند. برای دخترکی که در سرزمین او زنان هنوز برای رسیدن به ابتدایی ترین حقوق خود باید حبس بکشند. 

برای دخترکی که در فردای بزرگسالی به دنبال عزیز گم کردەاش، از این زندان به زندان دیگر می رود  وچشم به کاغذ چسپیده بر در زندان در میان اسامی زندگان، تند و تند به دنبال عزیزش می گردد.

نت آهنگت را برای پسرکی بنویس که می خواهد نان را "چورک" بنویسد و آب را "سو". ولی افسوس، افسوس نمی داند که سفره خالی از نان پدر کارگرش را با هیچ زبان و کلمەای نمی توان رونق بخشید.

برای دستان پینه بستە پدرش، برای چشمان کم سوی مادرش نتی بنویس تا مژده نان باشد، نتی که یادآور فقر و نابرابری سالهای دور و دراز زندگیش نباشد.

شعری بنویس برای مادری کە سالهاست چشم بە در بە انتظار بازگشت فرزند است و هر پنجشنبه گور گمنام و در هم شکستەایی را آهستە و بە دور از چشم همە در آغوش می کشد، مادری کە سالهاست خورشید را شرمندە از این همە صبوری و وفاداری خود نمودە.

 

 برای پدری کە با دیدن هر سرو تنهایی، بە یاد تنهایی و غریبی گورستانی می افتد کە فرزند او را سالهاست درون خود نگە داشتە و از دور بە آن چشم می دوزد و حسرت یک دل سیر اشک ریختن بر مزار فرزند را در دل نگە داشتە است. 

 مهربانم؛ با من یا بی من، بە سرزمینم برو. گلە نکن کە زیادە از حد دوستش دارم، باور کن برای من قطعەایی است از این جهان، نمی خواهیم بە دور آن دیوار بکشیم یا آن را از این دنیا جدا بسازیم، اما آلام و دردهای بی شمار این مردم تعلق بە آنها را شیرین تر می کند. دردهایی کە سالهاست در رگ و ریشەی ما و سرزمین مان جا خوش کردە است، رنجهایی کە همزاد و همراە ساکنانش شدە است. شعری بنویس؛ برای خواهری کە آرزوی کل زدن در عروسی برادر هنوز بر دلش سنگینی می کند و هر جمعە با شنیدن صدای شادی وعروسی مردم، نگاهی بە عکس غبار گرفتەی برادر بر روی دیوار می اندازد و چشمانش ابری می شود.

آهنگت را همانجا بساز، اما بگذار مزە تلخ فقر ریتم آن باشد. شعرت را همانجا بنویس، اما بگذاز وزن آن بر پایەی امید بە دنیایی برابر باشد. 

آنجا؛ در میان کوهها و جنگلهای بلوطی کە تنها پشتیبان و یاور مردم دیارمان بودە، در کنار رودخانەهایی کە اشک نگریستە مردم را از دل کوهها بە دور دستها می برند تا در تنهایی در دریایی دور دست بگریند، بنشین و آهنگت را بساز.

 آنجا؛ با من یا بی من، آن همە شکوە و زیبایی را بە عنوان پیوند تعلقمان با سرزمینی کە همیشە آبستن درد است، سرزمینی کە کودکانش برای رنج کشیدن قد می کشند و بزرگ می شوند بنشین؛ خاک سرزمینم را بە جای من لمس کن و در گوشش نجوا کن:

 ای زمین مادر

 ای مام میهن

 اینجا؛

 در دل تو

 استخوانها و خاطرات نیاکانم نهفتە است

 اینجا؛

 اجداد و نوادگان و فرزندانم مدفون شدە اند

 ای سرزمین من

 ای مادر نیاکانم

 کاش می توانستم زیباییهایت را دوبارە نوازش کنم

 صفایت را بە تماشا بنشینم

 سکوتت را همراهی کنم

 کاش می شد دردهایت را تسکین دهم

 و

 اشکهایت را بگریم

 کاش می شد....

بە امید دیدن دوبارەی تو و طلوع آفتاب

فرزاد 

زندان اوین- بند هفت

 

 

 

در اَپ توانا ببینید!

 

Twitter

پنجم خرداد، سالگرد درگذشت #ناصر_ملک_مطیعی بازیگر سرشناس ایرانی است. در این ویدئو کوتاه نگاهی گذرا داریم به زندگی ه… https://t.co/rpMGu8zzDT
Tavaana توانا (48 minutes ago)
Establishing genuine democracy requires clear understanding of its fundamental terminologies, processes, and princi… https://t.co/lobc1JT147
Tavaana توانا (8 hours ago)
“Statistics indicate significant decrease in consumption of dairy products,” says Soheil Eskandari, faculty member… https://t.co/vR4k97NjJ3
Tavaana توانا (9 hours ago)
When yrs ago Khomeini expressed that his hopes lay with Iran’s schoolchildren, he didn’t live long enough to see ho… https://t.co/9Vs7HSHcUb
Tavaana توانا (10 hours ago)
آیا #دوچرخه‌سواری_زنان در ایران منع قانونی دارد؟ ممنوعیت دوچرخه‌سواری زنان در #اصفهان چه روندی را طی کرد؟ این گزا… https://t.co/PPUdKVOg20
Tavaana توانا (11 hours ago)
پلاکارد فارسیِ «نه به جنگ» در راه‌پیمایی دیشب در بغداد و کربلا در مخالفت با #جنگ تازه در منطقه. مردم #عراق از سران… https://t.co/IKB0x6xXgY
Tavaana توانا (11 hours ago)
Civic activist Mohammad Nourizad delivers bed linens to flood victims in Aqqala, a gift laden with meaning. Linens… https://t.co/LRnRhysEl3
Tavaana توانا (11 hours ago)
#محمود_دولت‌آبادی از «کم شدن فشار #سانسور» و «باز شدن فضای فرهنگی» گفته است، آن هم در نشریه‌ای آلمانی! - بدون شرح! https://t.co/IZfXGkai1O
Tavaana توانا (12 hours ago)