Search

لغت‌نامه کدخدا، ۵۰: برهان و انقلابیگری و تورم و بقچه و بگاه‌بگاه

برهان چه باشد؟ شیئی طولانی و محکم و سخت که با آن حقانیت هر چیزی اثبات می‌شود. دلیل. حجت. چیزی که با آن قانع کنند به‌شکلی که هر مخالف به موافق تبدیل شود. دلیل قطعی و روشن برای درستی چیزی که می‌گوییم. جمع: براهین. اثبات نظر یا تئوری برای کسی که با آن مخالف است از طریق استدلال، حتی اگر موجب زخمی‌شدن وی گردد. برهان قاطع: «دلیل محکم؛ دلیل قطعی؛ به هر نوع چماق سفت یا هر نوع باتوم گفته شده است؛ حجت متقن.» برهان مقطوع: «دلیلی مشخص و روشن که اگر با آن مخالفت کنید به زندان می‌روید؛ مثال: آقا گفته است تقلب نشده، پس تقلب نشده.» کاربرد در جمله: «جواد گفت: دانشگاه محیط کشتی‌گرفتن برهان‌ها باشد.» کاربرد دوم در جمله: «برهان وی بسیار طویل بود و چون به کار برد تا یک هفته درد همی کرده قانع شد.» انواع برهان در میان بزرگان: برهان مسیح: «زنده‌گردانیدن مرده و شفادادن بیمار»؛ برهان موسی: «عصایی که چون به زمین انداخت اژدهایی شد»؛ برهان محمود: «چون سخن‌گفتن آغازید هاله نوری او را در برگرفت»؛ برهان علی آقا: «هر گاه علیه روزنامه‌ها حرفی زد، هفته بعد به کوی دانشگاه حمله شد»؛ برهان کیهان: «اسامی دستگیرشدگان را دو روز قبل از دستگیری چاپ می‌کرد»؛ برهان رحیمی، معاون اول: «هیچ کاری در سی سال نکرد که تخلف مالی در آن نکند». انواع برهان در فلسفه و منطق: برهان مستقیم: «وزیر کشور متقلب است، انتخابات را دولت برگزار کرده، پس در انتخابات تقلب شده است»؛ برهان خلف: «احمدی‌نژاد از رهبر خواسته است که با آزادی زندانیان سیاسی موافقت کند، زندانیان به خاطر احمدی‌نژاد زندانی شده‌اند، در نتیجه زندانیان حالا حالاها آزاد نمی‌شوند»؛ برهان شر: «جمهوری اسلامی با شر مخالف است، جمهوری اسلامی وجود دارد، شر هم وجود دارد، پس جمهوری اسلامی وجود ندارد، بیخودی زر نزن (قسمت آخر استدلال مهم است)»؛ برهان وجوب و امکان (برهان سینوی): «انتخابات آزاد ممکن‌الوجود است، حکومت واجب‌الوجود است، پس اگر انتخاب با وجوب تعارض کند، دهان‌مان سرویس است»؛ برهان علیت (برهان اکویناس-محصولی): «دهانه صندوق رای هشت سانت است، عرض برگ رأی‌گیری ۱۴ سانت است، برگه‌ها تانخورده است. پس نتیجه می‌گیریم که مخالفان تقلب حالاحالاها آزاد نمی‌شوند»؛ برهان نظم: «هیچ نظمی بدون یک ناظم ایجاد نمی‌شود، و اگر نظمی در جهان وجود دارد، این نظم به خاطر وجود ناظم جهان یا خداوند است. اما در ایران هیچ نظمی وجود ندارد، در حالی که مدت‌ها در ایران نظم وجود داشت، پس نتیجه می‌گیریم خداوند اخیرا دستگیر شده است»؛ برهان لطف: «یک نفر سوار هواپیما ست، هواپیمای او سقوط نکرده و منفجر نشده و دزدیده نشده و بعد از پرواز بر زمین نشسته است، محل نشستن هواپیما ایران است، پس نتیجه می‌گیریم که خداوند لطیف است و به این مسافران هواپیما لطف کرده است»؛ برهان صدیقین: «دو صدیقه داریم، یک صدیقه سی سال قبل به آمریکا رفته و اکنون در آلمان در یک مرکز انرژی هسته‌ای کار می‌کند، و صدیقه دوم سی سال قبل به خانه شوهرش رفته و اکنون عضو بسیج نیروگاه اتمی بوشهر است، نتیجه می‌گیریم که صداقت خیلی خوب است»؛ برهان‌الدین ربانی: «نوعی برهان که قبل از وقوع یک واقعه دلالت بر وقوع آن می‌کند، اما بعد از وقوع آن غیبش می‌زند و معلوم نیست به کجا می‌رود، با این حال همیشه  در همه جا حضور دارد». برهان هر چقدر قاطع‌تر باشد در انقلاب مفیدتر است. پس بدان انقلاب چیست و انقلابیگری کدام.

انقلابیگری چه باشد؟ یک شیوه رفتاری افراد جوان و کم سن و سال. رفتار سیاسی آدمی که هنوز ازدواج نکرده و بچه‌دار نشده و خانه و ماشین نخریده و اجاره‌خانه نمی‌دهد و شغل ثابتی ندارد. در اثر معالجه به پزشک، درمان آن ممکن است. انقلابی حرفه‌ای: آدمی که خوشبختانه انقلابش پیروز نشده و کار دیگری هم بلد نیست. وقتی انقلابی حرفه‌ای سر کار باشد تورم بالای ۲۰ درصد می‌شود. حال که بدین جای رسیدی بدان که تورم چیست.

تورم ۴۳ درصدی مواد غذایی چه باشد؟ هفته قبل پارسال یک کیلو خیار درختی ۴۰۰۰ تومان بود، این ماه قیمت به ۵۷۲۰ تومان می‌رسد، قیمت امسال را به پارسال تقسیم می‌کنیم می‌شود ۱.۴۳. بنابراین تورم ۴۳ درصد است. البته ممکن است قیمت گوجه سبز ۱۸ هزار تومان باشد، ولی چون گوجه سبز یک میوه حشری و غیرمنطقی است قابل مقایسه نیست. به همین دلیل هم در گذشته گوجه سبز را در بقچه می‌گذاشتند و اینک ای فرزند زمان آن رسید که بگویمت بقچه چیست.

بقچه چه باشد؟ دستمالی بزرگ که در آن لباس می‌گذاشتند و با گره آن را می‌بستند. کمد سابق، دراور اسبق. وسیله‌ای که گاه بگاه از آن استفاده می‌شد. پس بدان که بگاه بگاه چیست.

بگاه بگاه چه باشد؟ بعضی اوقات. گاهی. قبلا به آن گاه‌گاه گفته می‌شد که بعدا فهمیدند گاه‌گاه صدای خنده است و از آن پس به آن بگاه‌بگاه گفتند. وضعیت اینترنت ایران هم بگاه‌بگاه است و گاهی همه چیز قطع می‌شود. گفته می‌شود که مشکل اصلی فیلترینگ است. پس بدان که فیلترینگ چه باشد و به چه کار آید.

 

کدخدای علی‌آباد سفلا

انتشارات بیشتر ...