Search

از کلام الهی تا قرآن و مصحف: کتاب مقدس مسلمانان چیست؟

From Divine Discourse to Quran and Mushaf: What Is the Sacred Book of Muslims?

در این وبینار شش موضوع زیر مورد بحث و بررسی قرار می گیرد: -پیامبر سخنگوی آسمانی -نظریه های سنتی درباره ماهیت وحی -متن در فرهنگ شفاهی و کلام در فرهنگ نوشتاری -گفتار، روش و حقیقت -از سخنی گفتاری به متنی بسته: شرایط تاریخی تکوین مصحف -گسست های معنا شناختی: چه چیزهایی درباره قرآن نمی توان گفت

نظریه های سنتی درباره ماهیت وحی

قرآن چيست؟ مسلمانان چه تعريف يا برداشـتى از مقوله‌ی وحى داشـته‌اند؟ در سده‌ی بيسـتم چگونه مسلمانان کوشـيدند تعريف تازه‌ای از وحى به دست دهند؟ در اين جلسه به اين دو پرسش مهم پاسخ داده می‌شود. برخى از مهم‌ترين نظريه‌های مفسران و متكلمان سنتى درباره‌ی ماهيت وحى طرح می‌شود. هم‌چنين به کوشش‌های مسلمانانى چون محمد اقبال […]

متن در فرهنگ شفاهی و کلام در فرهنگ نوشتاری

در اين گفتار به تعريف دو فرهنگ شفاهی و فرهنگ نوشـتاری و بيان تفاوت‌های آن دو خواهيم پرداخت. فرهنگ شفاهی بدون متن نوشـتاری نيست و فرهنگ نوشـتاری نيز بدون كلام شفاهی نمی‌تواند باشد. اما ماهيت متن در بستر فرهنگ شفاهی و سرشت و كارکرد كلام شفاهی در سـياق فرهنگ نوشـتاری متفاوت است. قرآن متنى بود […]

گفتار، روش و حقیقت

وحى هر چه باشد، شكل اصلى آن گفتاری بوده است. در اين‌باره هيچ خلافى ميان مسلمانان نيست. اما گفتاری بودن وحى چه روش‌شـناسى ويژه‌ای را برای فهم آن ايجاب می‌کند؟ اساساً گفتاری بودن يک سخن چه نسبتى ميان آن سخن و حقيقت برقرار می‌کند؟ در اين گفتار به «چرخش زبان‌شـناختى» اشاره خواهد رفت و پيامدهای […]

از سخنی گفتاری به متنی بسته: شرایط تاریخی تکوین مصحف

در اين‌که وحى گفتار بوده، اختلافى ميان مسلمانان نيست. اختلاف از آن‌جا آغاز می‌شود که بحث بر سر چگونگی نوشتن وحى و مراحل آن درمی‌گیرد. نوشـته شدن وحى آيا کنشی دينى بود يا کنشی سـياسى؟ ارتباط قدرت سـياسى با به متن بدل کردن گفتار وحيانى چه بود؟ سپس از «مصحف» و نسبت آن با «قرآن» […]

گسست های معنا شناختی: چه چیزهایی درباره قرآن نمی توان گفت؟

ميان گفتار و صورت مکتوب آن گفتار، شكافى معناشـناختى وجود دارد. به محض آن‌که سخنى از گفتار به نوشـتار درمی‌آيد از نظام نشانگی خاصى به نظام نشانگی ديگری وارد می‌شود؛ معنا دچار تحول بنيادی می‌گردد. اين گسست معناشـناختى درباره‌ی قرآن را چگونه می‌توان توضيح داد؟ در بيان شرح پيامدهای اين گسست می‌توان پرسـيد چه ادعاهايى […]