پنجرهای به جهان گفتوشنود؛ فیلمهایی برای اندیشیدن

دنیای سینما و تلویزیون فقط سرگرمی نیست؛ روشی است برای دیدن جهان با چشمان دیگران. فیلمها و سریالها میتوانند ما را به دل تجربههایی ببرند که هرگز نزیستهایم: ترس و امید؛ تبعیض و عشق؛ خشونت و مقاومت؛ ایمان و تردید؛ و تنهایی و همبستگی. گاه یک فیلم، بیش از دهها مقاله و سخنرانی انسان را […]
فریبرز صهبا؛ معمار ایرانی و مداراگری مذهبی

فریبرز صهبا معمار ایرانی متولد شهر مشهد، طراح یکی از شناختهشدهترین بناهای معاصر در هند است: نیایشگاه لوتوس در دهلی نو؛ بنایی که سالانه میلیونها نفر با باورها و پیشینههای گوناگون از آن بازدید میکنند. ساخت این بنا در سال ۱۳۶۵ (۱۹۸۶) به اتمام رسید. به جز طراحی مدرن آن، که از شکل نوعی گل […]
برج شهیاد: همبستگی ملی به زبان معماری

کمتر بنایی در ایران وجود دارد که به اندازه «برج شهیاد» (برج آزادی کنونی) در حافظه جمعی مردم حضور داشته باشد. تصویر نمادین این بنای منحصر به فرد بر کارتپستالها، کتابهای درسی، عکسهای خانوادگی، فیلمها، رویدادهای اجتماعی و خاطرات نسلهای مختلف دیده میشود. برای بسیاری، این برج فراتر از یک سازه بتنی و سنگی است؛ […]
سرو کاشمر؛ درختی که به دستور خلیفه اعدام شد

«متوکل علیاللّه عباسی»، دهمین خلیفه عباسی (حکومت: ۸۴۷ تا ۸۶۱ میلادی)، در طی دوره حکومتش با اصراری عجیب دستور داد یک درخت بسیار قدیمی در شهر کاشمر خراسان، که مردم به آن علاقه بسیار زیادی داشتند قطع شود و چوب آن برای ساخت کاخ خلیفه به سامره (در عراق کنونی) فرستاده شود. چرا او این […]
اورنگزیب و سیاستهای مذهبی؛ پادشاه گورکانی که رویای هند سرتاسر اسلامی داشت

اُورَنگزیب عالمگیر (۳ نوامبر ۱۶۱۸ – ۳ مارس ۱۷۰۷)، با نام اصلی محیالدین محمد، ششمین امپراتور گورکانی هند بود که از سال ۱۶۵۸ تا ۱۷۰۷ میلادی بر این کشور حکومت کرد. نام «اورنگزیب» به معنای «زیبنده پادشاهی» است. در دوره حکومت او، قلمرو امپراتوری گورکانی هند به بیشترین وسعت خود رسید و همزمان، سیاستهای شدید […]
توماس دِ تورکِمادا، تفتیشگر اعظم دین در اسپانیا؛ دین، سلطه، وحشت

در تاریخ جهان، نام برخی افراد با ساختن شهرها، گسترش علم یا اصلاحات سیاسی پیوند خورده است. نام برخی دیگر، بیشتر یادآور پرسشهایی درباره قدرت، مدارا و برخورد حکومتها با تفاوتهای فکری و مذهبی است. توماس دِ تورکمادا (Tomás de Torquemada)، روحانی دومینیکن اسپانیایی و نخستین «تفتیشگر اعظم» در اسپانیا، در دسته دوم قرار میگیرد. […]
نامه رضا محمدحسینی زندانی سیاسی به شیرین عبادی برنده صلح نوبل

رضا محمدحسینی طامه، زندانی سیاسی محبوس در زندان قزلحصار کرج، در نامهای سرگشاده خطاب به شیرین عبادی، برنده جایزه صلح نوبل، با تشریح آنچه «شکنجه سیستماتیک، تحقیر، سرکوب و استفاده سیاسی از اعدام» در زندانهای جمهوری اسلامی خوانده، خواستار ثبت و مستندسازی موارد نقض حقوق بشر، پاسخگویی عاملان و توجه فوری به وضعیت زندانیان در […]
زنان در زندان

نیروانا تربتینژاد روایت زنانی که پیش از «مجرم» شدن، قربانی خشونت، فقر و بیپناهی بودند نیروانا تربتینژاد در یادداشتی با عنوان «زنان در زندان» از تجربه حضور در بند نسوان زندان امیرآباد گرگان نوشته و با روایت زندگی شماری از زندانیان زن، تصویری از تأثیر فقر، کودکهمسری، خشونت خانگی، محرومیت از آموزش و تبعیض ساختاری […]
مقابله با نوکیشان مسیحی در جمهوری اسلامی

آیا شکست دیگری این بار در امالقرای اسلامی در پیش است!؟ آیتالله وحیدخراسانی سالها پیش در جریان جلسه درس خود ناگهان از کوره در رفته و به مسیحیت تاخته بود! او به طور مشخص از مقامات جمهوری اسلامی خواسته بود که «بساط تبلیغ مسیحیت از کشور برچیده شود». خبرگزاری حوزه که این خبر کوتاه را […]
یک دین آمریکایی: مورمونها

در مستند «دعا کن و اطاعت کن مثل یک لعبت خوب!» (Keep Sweet, Pray and Obey) که در سال ۲۰۲۲ از شبکه نتفلیکس پخش شد، شما داستان وارن جفز (Warren Jeffs) سرکرده فرقهای از مورمونها را به روایت سازندگان این مستند تماشا میکنید که به چندهمسری و حتی آزار زنان متهم شد و نهایتا محکوم […]